Van leren naar doen: samen bouwen aan een veiligere bouwsector

Hoe maken we de bouwsector de komende tien jaar veiliger? Die vraag stond centraal tijdens de vierde en laatste bijeenkomst van Leren van Elkaar die de Governance Code Veiligheid in de Bouw (GCVB) organiseerde in samenwerking mat Bouwend Nederland en Netbeheer Nederland. Op 1 oktober 2026 kwamen opdrachtgevers, opdrachtnemers, experts en bestuurders samen om de inzichten uit de eerdere bijeenkomsten te vertalen naar uitgangspunten voor het toekomstige veiligheidsbeleid. 

In de reeks stonden drie belangrijke thema's centraal: opleiden, standaardisatie en veiligheid in de keten. De gesprekken hebben waardevolle inzichten opgeleverd over wat nodig is om de veiligheid in de bouw verder te versterken.

Tijdens de slotbijeenkomst werd het conceptbeleidsplan voor de komende tien jaar gepresenteerd en besproken. Onder leiding van prof. dr. Ira Helsloot gingen de deelnemers met elkaar in gesprek over de voorgestelde richting en de keuzes die voor de toekomst nodig zijn. De opbrengsten worden meegenomen in de verdere uitwerking van het beleid. In december neemt de Governance Code een besluit over de koers voor de komende tien jaar.

Drie thema's, drie belangrijke inzichten

Opleiden: blijven leren en kennis toetsen
Er zijn al mooie initiatieven, zoals de aandacht voor veiligheid in het curriculum van Avans Hogeschool. Dat soort voorbeelden verdient navolging. Voor de toekomst is het belangrijk om kennis over veiligheid intensiever bij te brengen en regelmatig te toetsen. Niet eens in de vijf of tien jaar, maar veel vaker. Ook vraagt de diversiteit op de bouwplaats om aandacht: veiligheidsopleidingen moeten waar nodig in meerdere talen beschikbaar zijn, zodat iedereen veilig kan werken. Bekijk de eerdere bijeenkomst over opleiden.

Standaardisatie: verbinding tussen partijen
Standaardisatie kan een belangrijke rol spelen bij het verbeteren van de samenwerking in de bouw. Zoals Harry Leerkens (Witteveen+Bos) tijdens de bijeenkomst benadrukte, ligt de grootste kans niet zozeer in het standaardiseren van individuele werkzaamheden, maar juist in het standaardiseren van de aansluitpunten tussen verschillende partijen. Zo kunnen processen beter op elkaar aansluiten en wordt samenwerking eenvoudiger en veiliger.
Bekijk de eerdere bijeenkomst over standaardiseren.

Veiligheid in de keten: samen verantwoordelijkheid nemen
Ook constructieve veiligheid en de borging daarvan in de keten verdienen blijvende aandacht. Er zijn al veel goede voorbeelden van ketensamenwerking, maar verdere verbetering blijft nodig. Een mooi voorbeeld is de samenwerking tussen bouw- en uitzendsector om gezamenlijk gerichte stappen te nemen om het werk door en met ingehuurd personeel te verbeteren. Verschillende organisaties, waaronder de GCVB, Bouwend Nederland en de Governance Code Veilige Energienetten, denken na over hun prioriteiten voor de komende jaren. Ketensamenwerking staat daarbij nadrukkelijk op de agenda. Bekijk de eerdere bijeenkomst over ketensamenwerking.

Veiligheid is mensenwerk

Een belangrijke constatering tijdens de bijeenkomsten is dat veiligheid niet alleen een kwestie is van beleid, afspraken en regels. Uiteindelijk is het mensenwerk. Het vraagt om dagelijks aandacht, onderlinge betrokkenheid en de bereidheid om in elkaar te blijven investeren. Een gekozen aanpak werkt alleen als partijen die samen volhouden.

Daarbij ligt er ook een belangrijke opdracht voor de GCVB, aldus Bob Demoet (GCVB). Niet alle partijen die willen bijdragen aan een veiligere bouwsector zijn aangesloten bij de Governance Code. Juist deze partijen hebben waardevolle ideeën en kennis en zijn nodig om de ambities waar te maken. De verdere ontwikkeling van het veiligheidsbeleid vraagt dan ook om samenwerking met de hele sector.

Christel Peppelenbos (Bouwend Nederland) benadrukte tijdens de bijeenkomst waarom die gezamenlijke inzet zo belangrijk is: “In de bouw vinden nog altijd relatief veel ernstige en dodelijke arbeidsongevallen plaats. Als we dat willen veranderen, moeten we samen focussen op de risico’s die tot de ernstigste ongevallen leiden. Daar kunnen en moeten we het verschil maken.”

Samen richting geven aan de komende tien jaar

De reeks Leren van Elkaar heeft duidelijk gemaakt dat er al veel kennis, ervaring en goede initiatieven aanwezig zijn in de sector. De uitdaging is om deze inzichten te verbinden, keuzes te maken en nu ook daadwerkelijk samen door te pakken. Eén uitgangspunt staat daarbij centraal: een veiligere bouwsector realiseren we niet alleen, maar samen.

Meer berichten over Versterken lerend vermogen