Veiligheid bij GMB: ‘Alleen ga je sneller, samen kom je verder’

GMB werkt al jaren actief aan veiligheidsbewustzijn met het eigen programma Zó! Veilig. Om de veiligheidscultuur verder te ontwikkelen koos het bedrijf om dat uit te breiden en ook te werken aan certificering op de Safety Culture Ladder (SCL). Veiligheidscoördinator Ashwin van der Vlugt: ‘De neiging in onze branche is om te ontzorgen en te doen wat een opdrachtgever vraagt. Maar als je ziet dat iets veiliger kan, moet je het gesprek durven aangaan.’

LOCATIES: WHOOFDVESTIGING IN OPHEUSDEN (VANAF SEPTEMBER 2026 IN DODEWAARD). DAARNAAST NOG VESTIGINGEN IN BERKEL RODENRIJS, KAMPEN, HEEMSKERK, ZUTPHEN, IJHORST, HEERJANSDAM EN TIEL.
AANTAL MEDEWERKERS: ONGEVEER 600
TYPE CERTIFICERING: DRIE CIVIELE CLUSTERS OP SCL TREDE 4, DE ANDERE DRIE CLUSTERS OP TREDE 3.

PRAKTIJKVERHAAL - Het werk van GMB bevindt zich ‘op het snijvlak van land en water’, zegt veiligheidscoördinator Ashwin van der Vlugt. ‘Daar voeren wij ons werk uit.’ Voor opdrachtgevers als waterschappen en drinkwaterbedrijven houden de medewerkers van GMB zich bezig met onder meer het bouwen van zuiveringsinstallaties en het uitvoeren van leidingrenovaties. Maar bijvoorbeeld ook met dijkversterkingen en het bouwen van windmolenfundaties. ‘Juist die veelzijdige en vaak complexe werkomgeving vraagt om een hoog veiligheidsbewustzijn.’

Bewust Zonder Ongevallen (Zó! Veilig)

Veiligheid heeft al lange tijd prioriteit binnen GMB. ‘We hebben al jaren een eigen veiligheidsbewustzijnsprogramma: Bewust Zonder Ongevallen, ook bekend als ‘Zó! Veilig’. Daar hoort onder andere een Zó! Veilig-app bij. Alle medewerkers hebben die op hun telefoon met als doel het melden van veiligheidsgerelateerde situaties laagdrempelig te maken. Ook communiceren we actief via dit kanaal door het delen van bijvoorbeeld geleerde lessen, instructievideo’s, veiligheidswekkers en andere veiligheidsinformatie. De app is laagdrempelig, breidt zich steeds verder uit en wordt veel gebruikt.’ Om het veiligheidsbewustzijn te meten, besloot GMB in 2019 te certificeren op de SCL. De organisatie werd destijds in zijn geheel gecertificeerd op trede 3. In 2024 groeiden drie van de zes clusters door naar trede 4. De overige clusters bleven op trede 3.

Volgens Van der Vlugt is dat verschil niet vreemd, maar juist waardevol. ‘Wij zijn ooit met certificering gestart omdat we dat zelf wilden, niet omdat het moest. Dat geldt ook voor doorgroeien op de ladder: we zetten pas een volgende stap op het moment dat we stevig op een trede staan en overtuigd zijn dat we er klaar voor zijn. Als een cluster klaar is voor die volgende stap, moet die ruimte er zijn en biedt het een kans om intern van elkaar te leren.’ Er is een duidelijk verschil tussen trede 3 en trede 4, ziet hij. ‘Trede 4 vraagt echt om een bottom up benadering: de werkvloer moet actief betrokken zijn bij het ontwikkelen en verbeteren van veiligheid. Daarnaast betekent het dat je onderaannemers en opdrachtgevers meeneemt en positief benadert op het gebied van veiligheid. Dat vraagt om durf, eigenaarschap en extra inspanning.’ Juist daar zit volgens Van der Vlugt de uitdaging: ‘In onze sector willen we onze opdrachtgevers graag ontzorgen. We zijn loyaal en doen wat een opdrachtgever vraagt. Maar als je ziet dat iets veiliger kan, moet je toch het gesprek durven aangaan, in plaats van gewoon maar te beginnen met het werk.’

Werken in besloten ruimtes

De medewerkers van GMB werken vaak in besloten en krappe ruimtes, vertelt Ashwin van der Vlugt. ‘We werken regelmatig bijvoorbeeld in slibgistingstanks. In dit soort ruimtes kunnen gevaarlijke concentraties giftige gassen en dampen ontstaan, met grote veiligheidsrisico’s als gevolg. Je moet dan goed voorbereid zijn op een noodsituatie en heel goed weten hoe je een eventueel slachtoffer veilig uit zo’n besloten ruimte krijgt.’ De afspraak bij GMB is daarom dat er een toegang tot de besloten ruimte moet zijn met een doorsnede van minstens 60 centimeter, om veilig te kunnen betreden en een eventuele redding mogelijk te maken. ‘Onlangs kregen we de opdracht om een besloten ruimte te betreden met een mangat van slechts 40 centimeter. Als dat je enige vluchtweg is, is dat heel erg krap. Dat is toen meteen besproken met de opdrachtgever en afgesproken is om het mangat te verbreden, voor we aan het werk gaan. De kunst is dus om dit soort situaties bespreekbaar te durven maken. We zagen hier dat de opdrachtgever het risico ook zag en zich wilde inspannen om de situatie veilig te maken. Dat is erg fijn.’

Vijf veiligheidswaarden

Nieuwe medewerkers van GMB krijgen kort na hun indiensttreding een introductieworkshop over veiligheid. Daar maken zij kennis met het veiligheidsbewustzijnsprogramma van GMB. ‘De basis is onze veiligheidsverklaring met vijf veiligheidswaarden: verantwoordelijk, bewust, respect, consequent en eerlijk. Van der Vlugt: ‘Welke functie je ook hebt binnen GMB: veiligheid speelt overal een rol. Het gaat niet alleen om fysieke veiligheid op de bouwplaats, maar ook om de gezondheid en het welzijn van onze mensen op kantoor. Uiteindelijk draait het om het welzijn van al onze collega’s. Niet voor niets is ‘de mens als fundament’ één van de belangrijkste pijlers binnen GMB. Onze projecten zijn belangrijk, maar het zijn onze mensen die het verschil maken. Daarom vinden we het belangrijk om al onze nieuwe medewerkers vanaf dag één kennis te laten maken en mee te nemen in onze veiligheidscultuur.’

Samen kom je verder

De Safety Culture Ladder bevordert het bewustzijn over veiligheid en maakt dat veiligheidsbewustzijn meetbaar, zegt Van der Vlugt. ‘Het is geen checklist die je afwerkt, maar het gaat erom dat veiligheid onderdeel wordt van de manier waarop mensen denken en handelen. Het kan niet iets zijn wat op kantoor is bedacht. Het moet ook leven bij de mensen die met hun voeten in de klei staan. Uiteindelijk wil je dat iedereen zichzelf continu afvraagt: is dit veilig en kan het nog veiliger?’ Het sterke en onderscheidende aan de SCL vindt hij dat het stimuleert om het samen te doen met eigen mensen en ketenpartners. ‘Veiligheid bereik je niet alleen. Het klinkt misschien als een cliché, maar het is waar: alleen ga je sneller, samen kom je verder. Dat geldt bij ons intern, maar ook voor de samenwerking met onze partners. En juist door samen het gesprek aan te gaan, blijven we stappen zetten naar een veiligere werkomgeving.’

Lees alle Nieuwsbrieven ViA

Lees alle praktijkverhalen SCL

Lees meer over Veiligheid in Aanbesteding (ViA)

Meer berichten over samen sterk voor veiligheid - ViA